Dialoog en kritisch denken in de klas

Studiedag georganiseerd door ExploRatio, het onderzoekscentrum Kritisch Denken van de studiecluster Onderwijs (Lerarenopleiding) in samenwerking met Antwerp School of Education van Universiteit Antwerpen

Studiedag voor leerkrachten basis- en secundair onderwijs.

Hoe prikkel je jongeren om na te denken over technologie en duurzaamheid?
Hoe laat je leerlingen stilstaan bij nepnieuws?
Hoe ga je om met polarisatie in de klas?

Op deze studiedag focussen we op de rol van dialoog in de klas.
We reiken workshops aan en bieden concrete tips om dialogisch te werken en zo het denken van jongeren uit te dagen!

Exploratio
Dialoog en kritisch denken in de klas

Iets voor jou?

Leerkrachten basis- en secundair onderwijs.

Dialoog als opstap naar kritisch denken

Inzetten op dialoog is de opstap om het kritisch denken van leerlingen te stimuleren. Dialoog laat leerlingen de eigen gedachten blootleggen en kritisch onderzoeken. Dialoog stimuleert de betrokkenheid van leerlingen bij een brede waaier aan inhouden gaande van duurzaamheidseducatie tot STEM tot mediawijsheid. Dialoog maakt van de klas een onderzoeksgemeenschap.

 

Aanpak

Op deze studiedag in samenwerking met Universiteit Antwerpen focussen we op de rol van dialoog in de klas. We reiken workshops aan voor leerkrachten uit het basis en secundair onderwijs om dialogisch te werken en het denken van jongeren uit te dagen. We bieden concrete gesprekstips gebaseerd op principes uit filosofische en interculturele dialoog en laten je het lesmateriaal ervaren en gebruiken.

Onderzoeksgroep ExploRatio

Dialoog en kritisch denken zijn de kernthema’s van onderzoeksgroep ExploRatio aan Odisee Hogeschool. We ontwikkelen en evalueren leermateriaal dat de klaspraktijk verbetert.

Dagindeling en programma

Voormiddag 

9 uur - 9.15 uur: Infostand met dialoogmateriaal  

9.15 uur - 9.30 uur: Inleiding door Jelle De Schrijver  

9.30 uur - 10.00 uur: Filosofische keynote door Pieter Mostert

10.30 uur - 12.30 uur: Workshopskeuzes voormiddag (Meer informatie m.b.t. workshops vind je hieronder)

  • Kritikat: Filosoferen over waarheid, leugen en fake news
  • STEM 3D: Denken, doen en dialoog bij STEM
  • Redeneerling : Kritisch denken

12.30 uur - 13.30 uur: Middagpauze (broodjesmaaltijd) met mogelijkheid bezoek aan infostand   

 

Namiddag

13.30 uur - 15.30 uur: Workshopkeuzes namiddag (Meer informatie m.b.t. workshops vind je hieronder)

  • EcoZoo: Dialoog over duurzaamheid
  • Wetenschapsbalans: In dialoog over controversiële thema’s in de wetenschapsklas
  • Filosofische Troostkoffer: Filosoferen over rouw, verdriet en verlies

15.30 uur - 16.30 uur: Conclusies met drankje en filosofisch world café

Dialoog en kritisch denken

Partner

  • Universiteit Antwerpen - School of Education

Workshopsessies voormiddag

Kritikat

Waar komen meningen vandaan? Wanneer is iets waar? Wie bepaalt wat waarheid is?

Kinderen zijn letterlijk één klik verwijderd van een veelheid aan informatie over alle mogelijk denkbare onderwerpen. Maar moet je zomaar alles geloven wat je leest? En hoe maak je een onderscheid tussen feit en fictie? 

Het is in ons huidig digitale tijdperk onmogelijk om kinderen af te schermen voor nepnieuws. Wel kunnen we hen kritisch leren omgaan met de lawine aan informatie die op hen afkomt. 

Kritikat is gebaseerd op de gespreksmethodiek 'filosoferen met kinderen' en leert kinderen op een speelse manier om feit en fictie van elkaar te onderscheiden. Via verhalen en filosofische denkoefeningen leer je tijdens deze workshop hoe jouw leerlingen met Kritikat  kunnen leren om drogredeneringen te herkennen en te ontmaskeren.  Meer info www.kritikat.be.

Doelgroep

Leerkrachten uit de derde graad lager onderwijs.

Begeleiding

Eef Cornelissen, lid onderzoeksgroep Onderwijs bij Odisee Hogeschool.

 

Stem 3 D

In de workshop STEM 3D gaan we praktisch aan de slag met een uitdagende STEM opdracht. Je ervaart de didactische aanpak denken, doen en dialoog. We presenteren de methode, het materiaal, de resultaten van het onderzoek en leggen aanbevelingen voor om tot dieper denken te komen bij STEM ontwerp.   

Doelgroep

Leerkrachten uit het secundair onderwijs.

Begeleiding

Annelies Pil, lid onderwijsteam lager onderwijs en lid onderzoeksgroep Onderwijs bij Odisee Hogeschool.
Christel Balck, lid onderwijsteam en resonantieraad secundair onderwijs en lid onderzoeksgroep Onderwijs.

 

Redeneerling

Wat betekent kritisch denken? Hoe leer je leerlingen zorgvuldig redeneren? Hoe maak je hen weerbaar tegenover valkuilen in het denken? Redeneerling zet in op de redeneervaardigheden van leerlingen it het secundair onderwijs. Met leermateriaal voor het geschiedenis- en wetenschapsonderwijs reiken we je praktische handvaten aan om de redeneervaardigheden van jongeren in de klas te prikkelen. 

Doelgroep

Leerkrachten uit het secundair onderwijs.

Begeleiding

Jelle De Schrijver, lid onderzoeksgroep Onderwijs.
Laura Vervacke, lid onderwijsteam secundair onderwijs.

Workshopsessies namiddag

EcoZoo

Wie bezit de aarde? Kunnen kinderen de wereld veranderen? Moeten robots stemrecht krijgen?

Kinderen en jongeren stellen vaak vragen over samenlevingsthema’s op het kruispunt van mens, maatschappij en wetenschap.

Klimaatverandering, de voor- en nadelen van technologie of de bedreiging van biodiversiteit vragen doordachte antwoorden, inzichten en beslissingen.

Maar hoe stimuleer je een dialogische klasactiviteit over deze thema’s?

Ecozoo is een onderwijsmethodiek gericht op het stimuleren van dialoog en denkvaardigheden over duurzaamheid, wetenschap en technologie. Al filosoferend en via methodieken uit systeemdenken leer je tijdens de workshop hoe je met jongeren kan reflecteren over waarden, systemen en acties.

Doelgroep

Leerkrachten uit de 3de graad basisonderwijs en eerste graad secundair onderwijs.

Begeleiding

Filip Mennes, lid onderwijsteam lager onderwijs en lid onderzoeksgroep onderwijs.
Steven Raeman, lid onderzoeksgroep Onderwijs bij Odisee Hogeschool.

 

Wetenschapsbalans: In dialoog over gevoelige thema's in de wetenschapsklas

Sluiten wetenschap en geloof elkaar uit? Mag je knutselen aan mensen? Hoe ga je in dialoog over evolutietheorie of homoseksualiteit?

Wetenschapsbalans is een gespreksmethode die leerkrachten wetenschappen, PAV of levensbeschouwing ondersteunt om controversiële thema’s op de snijlijn van wetenschap en maatschappij bespreekbaar te maken. Het doel is om een constructieve dialoog met leerlingen over deze thema's in de grootstedelijke wetenschapscontext te leren faciliteren. De ontwikkelde gespreksmethode is gebaseerd op de socratische methode en principes uit interculturele communicatie.

Doelgroep

Leerkrachten uit het secundair onderwijs.

Begeleiding

Jelle De Schrijver, lid onderzoeksgroep Onderwijs.
Veerle Verschoren, l
erarenopleider en onderzoeker wetenschapsonderwijs.

 

 

Filosofische troostkoffer: in gesprek met kinderen over rouw, verlies en verdriet

Wat betekent missen? Waarom gaan konijntjes dood? Waar komt pijn vandaan?

Kinderen die geconfronteerd worden met een verlieservaring, worstelen vaak met grote vragen over pijn, verdriet en doodgaan. Deze vragen komen ook vaak onverwacht.

Maar hoe ga je hierover in gesprek met kinderen in de klas? Welke vragen stel je om deze gevoelige thema’s op een veilige manier bespreekbaar te maken? En hoe installeer je een veilig klasklimaat om rond deze thema’s te werken?

De filosofische troostkoffer is een gespreksmethode gebaseerd op de methodiek ‘filosoferen met kinderen’ en bevat kinderboeken met gesprekskaarten en objecten om leerkrachten te ondersteunen in een klasgesprek over rouw, verdriet en verlies.

Doelgroep

Leerkrachten 3de kleuterklas, 1ste en 2de graad basisonderwijs.

Begeleiding

Eef Cornelissen, lid onderzoeksgroep Onderwijs bij Odisee Hogeschool.

Praktische info op een rijtje

Hier vind je alle praktische informatie m.b.t. de opleiding.

  • Waar?

    De studiedag vindt plaats op Odisee - Campus Brussel, Warmoesberg 26 te 1000 Brussel.

  • Wanneer?

    De studiedag wordt verplaatst naar het voorjaar van 2022.

  • Studiegeld

    Het studiegeld voor deze studiedag bedraagt € 75.

  • Workshopkeuzes

    Na je inschrijving, ontvang je een link waarop je je workshopkeuzes kan aanduiden.

Overtuigd? Of toch nog iets meer info nodig?

Meisje - luisterend naar muziek